Last Updated on 30 Temmuz 2026 by Turizm Günlüğü
Almanya, artan başvuru sayıları ve kamu kurumlarındaki personel yetersizliği nedeniyle iltica, vize ve oturum işlemlerinde yapay zekâ destekli sistemleri kullanmaya hazırlanıyor. Yeni düzenlemeyle başvuruların daha hızlı ve standart biçimde değerlendirilmesi hedeflenirken, sivil toplum kuruluşları ayrımcılık ve veri güvenliği risklerine dikkat çekiyor.
DW Türkçe’de yer alan habere göre, Almanya’da iltica, vize ve oturum başvurularının yapay zekâ destekli sistemlerle değerlendirilmesini öngören yasa tasarısı federal hükümet tarafından kabul edildi.
“Yapay Zekâ Göç Yönetimi Yasası” olarak adlandırılan düzenleme, göç ve mülteci idaresindeki yoğunluğun azaltılmasını, karar süreçlerinin hızlandırılmasını ve ülke genelindeki uygulamaların daha standart hâle getirilmesini amaçlıyor.
Başvuru verileri yapay zekâ eğitiminde kullanılabilecek
Yasa tasarısına göre Federal Göç ve Mülteciler Dairesi, yerel yabancılar daireleri ve Almanya Dışişleri Bakanlığı, başvuru süreçlerinde toplanan verileri yapay zekâ modellerinin eğitilmesi, test edilmesi ve doğrulanması amacıyla kullanabilecek.
Geçmiş yıllarda sonuçlandırılmış başvuru dosyaları da karar süreçlerindeki farklılıkların tespit edilmesi ve uygulamaların ülke genelinde standartlaştırılması amacıyla analiz edilebilecek.
Almanya İçişleri Bakanlığı, düzenlemeyle yapay zekâ teknolojilerinin hukuka ve veri koruma kurallarına uygun şekilde kullanılmasını sağlayacak yasal bir çerçevenin oluşturulacağını açıkladı.
İnternetteki bilgiler otomatik olarak karşılaştırılacak
Yeni düzenleme, başvuru sırasında sunulan bilgilerde şüpheli veya çelişkili unsurlar tespit edilmesi durumunda, kamuya açık internet kaynaklarının yapay zekâ aracılığıyla otomatik olarak taranmasına ve karşılaştırılmasına da izin veriyor.
Yetkililer, yapay zekâ sistemlerinin başvurular hakkında tek başına karar vermeyeceğini vurguluyor. Nihai kararın görevli memurlar tarafından verileceği, algoritmaların ise yalnızca değerlendirme sürecini destekleyen bir araç olarak kullanılacağı belirtiliyor.
Yapay zekâ sistemlerine ayrımcılık eleştirisi
Tasarı, başvuru süreçlerini hızlandırma ve kamu kurumlarını dijitalleştirme hedefi nedeniyle olumlu değerlendirilse de insan hakları ve yardım kuruluşlarının eleştirilerine neden oldu.
Mültecilere destek veren Pro Asyl ile sosyal yardım kuruluşu Arbeiterwohlfahrt, yapay zekâ sistemlerinin hatalı veya önyargılı değerlendirmeler üretebileceği uyarısında bulundu.
Kuruluşlar, yoğun iş yükü altındaki kamu görevlilerinin yapay zekâ tarafından oluşturulan önerileri yeterince sorgulamadan kabul edebileceğinden endişe ediyor.
Kiliseye bağlı yardım kuruluşu Caritas ise kamuya açık internet kaynaklarında yer alan bilgilerin yanlış, eksik veya yanıltıcı olabileceğine dikkat çekti.
“Göçmenler yapay zekâ deneme alanına dönüştürülüyor”
Tasarıya yönelik en sert eleştirilerden biri, algoritmaların toplum üzerindeki etkilerini araştıran AlgorithmWatch adlı sivil toplum kuruluşundan geldi.
Kuruluş, mültecilerin ve göçmenlerin deneysel yapay zekâ sistemleri için bir deneme alanına dönüştürülebileceğini savundu. Tasarıda ayrımcılığı engelleyecek yeterli şeffaflık, denetim ve güvenlik mekanizmalarının bulunmadığı öne sürüldü.
Yerel yönetim temsilcileri de yabancılar dairelerinin yeni sistemleri kullanabilmesi için personel eğitimi, teknik altyapı ve ek bütçe gerektiğini belirtti. Düzenlemenin oluşturacağı maliyetlerin yeterince hesaba katılmadığı ifade edildi.
Tasarı sonbaharda parlamentoya gelecek
Federal hükümet tarafından kabul edilen yasa tasarısının, sonbahar döneminde Federal Meclis ile eyaletlerin temsil edildiği Federal Konsey’de görüşülmesi bekleniyor.
Düzenlemenin her iki meclisten de onay alması hâlinde Almanya’da iltica, vize ve oturum başvurularında yapay zekâ destekli değerlendirme dönemi resmen başlayacak.
